Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị bệnh trĩ

Bệnh trĩ không chỉ đơn thuần là bệnh của tĩnh mạch. Đây là các bệnh của 1 hệ thống mạch máu từ tiểu động mạch, tĩnh mạch, thông nối động tĩnh mạch đến cơ trơn và mô liên kết được lót bởi lớp biểu mô bình thường của ống hậu môn. Đám rối tĩnh mạch nằm ở lớp dưới niêm được nâng đỡ bởi cấu trúc mô sợi đàn hồi.

Tình trạng gia tăng áp lực thường xuyên như rặn đi cầu, kèm ứ máu liên tục sẽ dẫn đến phình giãn và tạo các búi trĩ vào trong lòng ống hậu môn. Đồng thời càng lớn tuổi, các cấu trúc mô liên kết nâng đỡ ngày càng bị suy yếu, các búi trĩ tụt dần ra khỏi lỗ hậu môn dẫn đến trĩ nội sa.

Nguyên nhân

Bản chất của bệnh trĩ là sa dãn quá mức đám rối tĩnh mạch và lớp mô đệm vùng hậu môn trực tràng, thường do tăng áp lực ổ bụng, các nguyên nhân thường gặp:

  1. Rối loạn tiêu hóa : tiêu chảy, táo bón……
  2. Sinh lý : phụ nữ mang thai, sau sinh…..
  3. Chế độ ăn : dùng chất kích thích như : cafe, rượu, bia, ăn ít chất xơ….
  4. Sinh hoạt : người lao động nặng, hay ngồi nhiều……
  5. Yếu tố gia đình : di truyền
  6. Do thuốc : dùng kháng sinh, kháng viêm, giảm đau….

Phân loại bệnh trĩ

Trĩ chủ yếu có 2 loại, bao gồm trĩ nội (internal hemorrhoids) và trĩ ngoại (external hemorrhoids) .

  • Trĩ ngoại: Khi búi trĩ xuất phát phía dưới đường lược (hay còn gọi là đường hậu môn-trực tràng), được gọi là trĩ ngoại. Lúc này búi trĩ được phủ bởi lớp biểu mô vảy (squamous epithelium) và nằm bên dưới lớp da bao quanh hậu môn.
  • Trĩ nội: Nếu búi trĩ xuất phát phía trên đường lược thì được gọi là trĩ nội, và búi trĩ được bao phủ bởi niêm mạc và lớp biểu mô chuyển tiếp (transitional epithelium).

Phân độ bệnh trĩ: dựa vào sự tiến triển của búi trĩ còn nằm bên trong hay đã sa ra khỏi hậu môn.

  • Trĩ độ 1: búi trĩ nằm hoàn toàn trong ống hậu môn.
  • Trĩ độ 2: lúc bình thường trĩ nằm gọn trong ống hậu môn, khi rặn đi cầu búi trĩ thập thò hay lòi ít ra ngoài. Khi đi cầu xong đứng dậy búi trĩ tự thụt vào trong.
  • Trĩ độ 3: mỗi lần đi cầu hoặc đi lại nhiều, ngồi xổm, làm việc nặng thì búi trĩ lại sa ra ngoài. Lúc này phải nằm nghỉ một lúc búi trĩ mới tụt vào hoặc dùng tay đẩy nhẹ vào.
  • Trĩ độ 4: búi trĩ gần như thường xuyên nằm ngoài ống hậu môn.

Điều trị

Tùy từng búi trĩ, có những phương pháp điều trị khác nhau.

  1. Trĩ ngoại : xẻ búi trĩ lấy cục máu đông gây tắc mạch.
  2. Trĩ nội : tùy từng mức độ, có nhiều phương pháp điều trị.
    1. Độ I, II : có thể điều trị nội khoa, chế độ ăn nhiều rau xanh, hạn chế chất kích thích. Đối với trĩ độ II có biến chứng chảy máu, có thể mổ cắt búi trĩ hoặc khâu treo triệt mạch búi trĩ.
    1. Độ III, IV : nên phẫu thuật sớm, tránh tai biến, biến chứng về sau, các phương pháp điều trị được áp dụng.
      1. Cắt trĩ Milligan – Morgant : thường gây đau nhiều sau mổ, thời gian nằm viện lâu, thời gian hồi phục lâu.
      1. Cắt trĩ phương pháp Longo : ít đau sau mổ, có thể xuất viện sau mổ 12 tiếng đồng hồ, thời gian hồi phục nhanh.

Bệnh trĩ là bệnh phổ biến và tế nhị, thường bệnh nhân đến khám khi búi trĩ đã sa ra nhiều và có nhiều đợt đi cầu ra máu, sự tồn tại của búi trĩ sẽ gây kích ứng đường tiêu hóa khiến người bệnh đi cầu nhiều lần trong ngày, cảm giác mót rặn và đi cầu không hết phân. Vì vậy, khi có những dấu hiệu nghi ngờ bệnh trĩ, người bệnh nên đến khám ở nhưng nơi có đội ngủ bác sĩ chuyên sâu để được khám và điều trị kịp thời.

Bình luận